گودی کمر: درمان و علت

L130497752739

دانش واژه لوردوز به گودی بیش از حد رو به داخل مهره‌های کمری و گردنی اشاره دارد و نیاز به درمان گودی کمر دارد. انحناء بیش از حد کمر را گودی کمری می‌گویند . ویژگی اصلی گودی کمر کج شدن رو به جلوی لگن است که باعث می‌شود لگن بالای ران قرار بگیرد. انحنا رو به بیرون ناحیه‌های خاجی و قفسه سینه (صدری) کیفوز یا گوژ و در صورت شدید بودن هایپر کیفوز نامیده می‌شود.

علت


انحناء طبیعی ستون فقرات یا قوس ثانویه تفاوتی را در ضخامت بین بخش‌های جلو و عقب دیسک بین مهره‌ای ایجاد می‌کند. گودی کمر معمولاً در دوران بلوغ افزایش می‌یابد و گاهی اوقات تا اوایل یا اواسط دهه دوم زندگی آشکار نمی‌شود. نامتعادل بودن طول و قدرت عضله‌ها، برای مثال ضعیف بودن عضله‌های خم کننده مفصل ران یا همسترینگ، نیز یکی از علل بروز مشکل به شمار می‌آید.

اختلال‌ها و عارضه‌های دیگری نیز در ابتلا و رفع گودی کمر نقش دارند؛ آکندروپلازی (رشد غیرطبیعی استخوان‌ها و در نتیجه کوتاهی قد یا کوتولگی)، اسپوندیلولیستزی (سر خوردن رو به جلو مهره) و استئوپروز یا پوکی استخوان (بیماری استخوانی شایع که در آن تراکم استخوان در اثر ضعف استخوان کاهش و در نتیجه احتمال شکستگی افزایش می‌یابد) چند مورد از رایج‌ترین بیماری‌های دامن زننده به گودی کمر به شمار می‌آید. چاقی، کیفوز یا قوز کمر (گردی غیرطبیعی انحناء مهره‌های قفسه سینه)، التهاب دیسک (التهاب فضای دیسک‌های بین مهره‌ای در اثر عفونت) و گودی کمر خوش خیم دوران نوجوانی نیز ممکن است به گودی بیش از حد کمر بیانجامند.

گودی بیش از حد کمر یا هایپرلوردوز کمر زینی شکل و کمر فرورفته نیز نامیده می‌شود، اگرچه اصطلاح فرورفتگی کمر در مورد عدم هم‌ترازی و نابه‌هنجاری تقریباً معکوس حالت اندامی نیز به کار برده می‌شود که در ابتدا کاملاً شبیه لوردوز به نظر می‌رسد. گرفتگی عضله‌های کمر، بیش از حد بودن چربی احشایی و بارداری و همچنین نرمی استخوان و کمبود ویتامین D در کودکان نیز از علل رایج هایپرلوردوز به شمار می‌آید.

تشخیص


اندازه گیری گودی کمر و تشخیص زیاد بودن گودی مشکل است. از بین رفتن شاخص‌های صفحه‌های انتهایی مهره‌ها در اثر الحاق یا فیوژن با دیگر بخش‌های بدن اندازه‌گیری گودی کمر به روش قدیمی را دشوارتر می‌سازد. از آنجایی که سطح‌های L4-L5 و L5-S1 بیش از دیگر بخش‌ها درگیر عمل فیوژن، آرترودز یا خشک کردن مفصل، می‌شود و گودی کمر را شکل می‌دهد، تعیین ابزاری دقیق و تجدیدپذیر برای اندازه‌گیری گودی کمر در این سطوح می‌تواند راهگشا باشد.

 تشخیص دقیق گودی کمر پس از بررسی دقیق سابقه پزشکی، معاینه کامل و انجام دیگر آزمایش‌های لازم انجام می‌شود. از تصاویر اشعه ایکس برای اندازه گیری انحناء کمر، از اسکن استخوان برای حذف احتمال شکستگی و عفونت، از تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (ام آر آی) برای حذف احتمال ناهنجاری‌های عصبی یا نخاعی و از سی تی اسکن برای به دست آوردن تصاویر با جزییات بیشتر از استخوان‌ها، عضله‌ها و اندام‌های ناحیه کمر استفاده می‌شود.

راه ها و روش های درمان


درمان قوس کمر را می‌توان با تقویت عضله‌های باز کننده مفصل ران، واقع در پشت ران، و با کشش عضله‌های خم کننده مفصل ران در جلوی ران انجام داد.

تنها عضله‌های جلو و عقب ران می‌توانند لگن را هنگام ایستادن رو به جلو یا عقب بچرخانند، چون این عضله‌ها توانایی تخلیه نیرو و انتقال آن به زمین را از طریق پاها دارند. عضله‌های شکم و ارکتور اسپاین (عضله‌های راست کننده ستون مهره‌ها) نمی‌توانند نیرو را در حالت ایستاده به نقطه تکیه دیگری انتقال دهند، مگر آن که با دست از جایی گرفته باشیم و این عضله‌ها بتوانند بالاتنه، و نه مفصل ران، را خم کنند یا بکشند. انجام حرکت کشی کمر روی صندلی‌های مخصوص یا توپ بادی کل زنجیره پشتی بدن را تقویت و در نتیجه باعث درمان گودی کمر می‌شود. همچنین انجام هر گونه حرکت مشابه تقویت کننده زنجیره پشت، مانند بالا بردن لگن در حالت به پشت خوابیده یا بالا بردن پای گرفته، البته بدون درگیر کردن عضله‌های خم کننده مفصل ران در جلوی ران، به درمان لوردوز کمک می‌کند. انجام تمرین‌های عضله‌های شکم در صورت تحریک کردن بیش از حد عضله‌های پسواس و دیگر عضله‌های خم کننده ران توصیه نمی‌شود.

پزشکان در خصوص مفید بودن درمان‌های مبتنی بر دستکاری مهره‌ها برای درمان لوردوز اتفاق نظر ندارند. اگر علائم گودی کمر بیماری با چنین درمان‌هایی کاهش یابد، هر چند گودی کمر همچنان بیش از حد طبیعی باقی بماند، درمان قوس کمر صرفاً بر مبنای داده‌های غیر قابل مشاهده موفقیت‌آمیز دانسته می‌شود. میزان ناهنجاری گودی کمر لزوماً متناسب با شدت علائم نیست.

اگرچه تای چی چوان عملاً یک روش درمان محسوب نمی‌شود، اما انحناء کمر و دیگر مهره‌های ستون فقرات را از طریق هم‌راستا کردن مجدد لگن و ران تنظیم می‌کند، این عمل اصلاحی در اصطلاح و به اختصار "پایین انداختن استخوان دنبالچه" نامیده می‌شود. تغییرهای ساختاری خاصی در پی انجام این حرکات ایجاد می‌شود که در این هنر از آن با عبارت "زمانی که پایین‌ترین مهره استوار باشد" یاد می‌شود.

پیشگیری


ورزش نکردن و تجمع بیش از حد چربی یا چاقی دو دلیل اصلی افزایش گودی کمر است. هنگامی که ساعت‌های متمادی می‌نشینیم، عضله‌های خم کننده ران به تدریج کوتاه‌تر می‌شود و لگن در پی‌آمد این کوتاهی رو به جلو کشیده می‌شود. وجود چربی اضافی در ناحیه شکم نیز لگن را رو به جلو می‌کشد و شیب آن را تغییر می‌دهد.

با توجه به مطالب گفته شده روش پیشگیری از افزایش گودی کمر بسیار ساده است:

  1. کاهش چربی شکم: خوردن غذاهای سالم با روغن و چربی کمتر، مصرف کربوهیدارت و سودای کمتر و غلات و غذاهای کامل بیشتر مانند گوشت گاو، ماهی، مرغ، سبزیجات و میوه در کاهش چربی مؤثر است. علاوه بر رعایت چنین رژیمی پس از مشاوره با متخصص می‌توانید ۵ حرکت ساده اما مؤثر لیفت را ۳ بار در هفته برای کمک به متابولیسم و افزایش قدرت عضلانی انجام دهید تا در نهایت چربی انباشته شده را از بین ببرید و عضله‌های شکم را قوی کنید.
  2. کشش عضله‌های خم کننده مفصل ران: انجام ورزش برای گودی کمر مانند قرار گرفتن در حالت کششی لانژ جنگجو به مدت ۱۵ ثانیه عضله‌هایی را تحت کشش قرار می‌دهد که در اثر نشستن طولانی مدت سفت شده‌اند.
  3. کشش بالاتنه: گودی کمر تقریباً همواره با افتادگی شانه همراه است. استفاده از کش‌های مقاومتی و هر روز انجام حرکت جابه‌جایی شانه در ۳ نوبت ۱۰ مرتبه‌ای می‌تواند به اصلاح این بدشکلی کمک کند.
  4. انجام حرکت اسکوات (خم شدن) به شیوه صحیح: بیماران باید زمان خم شدن مراقب باشند. خم شدن رو به جلو، برای مثال هنگام لمس پنجه پا، ممکن است نظم ساختارهای نگهدارنده کمر را به هم بزند و آسیب دیدگی‌های آتی را به دنبال داشته باشد.
  5. انجام مرتب حرکت‌های کششی: بازوها را هنگام نشستن روی صندلی بالای سر قرار دهید و بالای پشت بدن را به صندلی فشار دهید. پاها را تا جایی دراز کنید که بخش بالای پشت بدن کاملاً کشیده شود.
  6. تمرین عضله‌های سرینی: تقویت عضله‌های سرینی نیازمند تمرین و ورزش است.
  7. اضافه وزن نداشتن: چربی اضافی یا چاقی، به ویژه در ناحیه شکم، به افزایش گودی کمر می‌انجامد.
  8. حفظ حالت اندامی صحیح در زمان نشستن: پس از مشورت با پزشک، حالت اندامی را هنگام نشستن اصلاح کنید تا دچار کمر درد نشوید و از گودی کمر جلوگیری کرده باشید. ضمناً هنگام نشستن طولانی مدت مستمر هر چند وقت یک بار بلند شوید و چند دقیقه راه بروید.

telegrami