انگشتان دست بخش بسیاری ضروری بدن هستند و بدون آنها انجام فعالیتهای روزمره تقریباً غیر ممکن است. از این رو، به هرگونه آسیب به انگشتان دست نباید بیتوجهی شود. استخوانهای موجود در دست به شکل دقیقی تنظیم شدهاند و هرگونه شکستگی در هر انگشت از جمله انگشت کوچک ممکن است باعث به هم خوردن کامل وضعیت قرارگیری استخوانهای دست شود.
در صورتی که شکستگی بطور مناسب درمان نشود ممکن است منجر به درد و سفتی مداوم گردد و حتی باعث بدشکلی انگشتان دست شود. انگشتان دست متشکل از ۱۴ استخوان هستند که تحت عنوان استخوان بند انگشت شناخته میشوند و یک شکستگی در انگشت ممکن است باعث شکستن هر یک از این ۱۴ استخوان شود.
عوامل خطر شکستگی انگشت چه میباشند؟
عامل خطر اصلی برای شکستگی هر استخوان در بدن کمبود کلسیم است. علاوه با آن، ورزشکارن بیشتر در خطر شکستگی انگشت هستند. برخی از ورزشها که میتوانند باعث شکستگی انگشت شوند عبارتند از:
- بسکتبال
- بیسبال
- کشتی
- راگبی
تمام انگشتان دست بطور مداوم در سرتاسر روز استفاده میشوند و بنابراین نسبت به سایر قسمتهای بدن بیشتر مستعد آسیب و شکستگی هستند. یک شکستگی در انگشتان دست میتواند به دلیل یک آسیب یا ضربهی مستقیم به آنها رخ دهد. در صورتی که یک جسم با سرعت زیاد به انگشت دست برخورد کند، ممکن است منجر به شکستگی انگشت شود، برای مثال زمانی که در حین تلاش برای گرفتن توپ، تماس توپ با انگشت باعث حرکت تند و سریع آن میگردد به حدی که موجب شکستن استخوانها میشود. همچنین ممکن است هنگام به هم بستن درب ماشین انگشت دست لای درب گیر کند. حتی در حین یک دعوا یا جلوگیری از وارد شدن ضربهی مشت به صورت نیز امکان شکستن انگشت وجود دارد. برخی شرایط پزشکی نیز ممکن است باعث ضعیف و شکننده شدن استخوانها شوند بطوری که مستعد شکستگی حتی با یک آسیب یا ضربه جزئی باشند. این شرایط شامل پوکی استخوان یا سوء تغذیه هستند.
شکستگی انگشت دست چگونه دستهبندی میشود؟
در ادامه دسته بندی شکستگی انگشت دست ذکر شده است:
- شکستگی کنده شده: در این نوع شکستگی، رباط یا تاندون از استخوانی که به آن متصل است کنده میشود.
- شکستگی در هم فرورفته: دو انتهای شکستهی استخوان با هم حرکت میکنند.
- شکستگی برشی: در این نوع شکستگی، استخوان به علت نیروی برشی به دو قطعه شکسته میشود که باعث حرکت استخوان در دو جهت مختلف میگردد.
- شکستگی باز: در این نوع شکستگی، استخوان شکسته و از پوست خارج میشود.
- شکستگی بسته: در این نوع شکستگی، یک شکستگی وجود دارد اما هیچ آسیبی در پوست مشاهده نمیشود.
- شکستگی بدون جابهجا شدگی: تنها یک ترک کوچک در استخوان وجود دارد اما از جای خود خارج نشده است.
- شکستگی جابهجا شده: در این حالت، استخوان شکسته شده و دیگر در حالت صحیح قرار ندارد.
- شکستگی خرد شده: در این شکستگی، استخوان به چندین قطعه تقسیم میشود.
علائم شکستگی انگشت دست چیست؟
یکی از علائمی که ممکن است نشان دهنده شکستگی انگشت دست باشد، درد شدید در انگشت همراه با تورم و حساسیت به لمس در این ناحیه است. همچنین ممکن است تغییراتی در شکل و بدنی انگشتان دست مشاهده کنید. در برخی موارد، ممکن است نتوانید بدون درد شدید انگشتان دست خود را حرکت دهید. در صورتی که این علائم را تجربه میکنید، بهتر است به پزشک خود مراجعه کنید تا مشکل شما تشخیص داده شود.
شکستگی انگشت دست چگونه تشخیص داده میشود؟
بهترین راه برای تشخیص شکستگی انگشت دست از طریق رادیولوژی بصورت پرتوی ایکس است که احتمال وجود شکستگی در انگشت را مشخص میکند.
شکستگی دست چگونه درمان میشود؟
انگشت شکسته را میتوان بسته به نوع شکستگی بصورت محافظه کارانه درمان کرد. درمانها معمولاً شامل موارد زیر هستند:
دارو
داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی مانند ایبوپروفن به کاهش تورم، درد و تب کمک میکنند. این داروها با یا بدون تجویز پزشک در دسترس هستند. چنین داروهایی میتوانند باعث خونریزی معده یا مشکلات کلیوی در برخی افراد شوند. در صورتی که از داروی رقیق کننده خون استفاده میکنید، همیشه قبل از مصرف برای کنترل بیخطر بودن آنها با پزشک مشورت کنید. همیشه برچسب روی دارو را خوانده و رعایت کنید.
یخ درمانی
یخ را هر ساعت یا طبق توصیه پزشک هر ۱۵تا ۲۰ دقیقه روی انگشت قرار دهید. از یک کیسه یخ استفاده کنید یا یخ خرد شده را در یک کیسه پلاستیک قرار دهید. قبل از گذاشتن یخ روی پوست آن را با یک حوله بپوشانید. یخ به پیشگیری از آسیب به بافت و کاهش تورم و درد کمک میکند.
بالا نگه داشتن انگشت
یکی از روشهایی که میتوانید برای کاهش تورم و درد انگشت دست خود انجام دهید، نگه داشتن انگشت خود بالاتر از سطح قلب است. برای این کار، میتوانید دست را روی بالش یا پتو بگذارید تا بتوانید به راحتی انگشت خود را به بالا نگه دارید.
گچ گرفتن
در این نوع درمان، پزشک شکستگی را کاهش میدهد به این معنی که وی استخوان را در جای خود نگه داشته و سپس از گچ یا آتل برای بی حرکت کردن انگشت دست و فراهم کردن امکان بهبودی بدون آسیب بیشتر استفاده میکند. در برخی موارد، ممکن است برای نگهداری بیشتر از انگشت کوچک شکسته، انگشت مجاور نیز گچ گرفته شود. زمان بهبودی معمولاً سه تا چهار هفته طول میکشد. بعد از این دوره برای تایید بهبود شکستگی مجدداً رادیوگرافی انجام میشود.
چگونه باید تمرینات توانبخشی فیزیوتراپی را انجام داد؟
بعد از برداشتن گچ، باید انگشتان دست خود را ورزش دهید. ورزشهای عملی برای جلوگیری از آسیب بیشتر عبارتند از:
کشش مفصل MP
برای انجام این ورزش:
- دست سالم خود را روی میز قرار دهید بطوری که کف دست به طرف بالا باشد. دست با انگشت آسیب دیده را روی دست سالم قرار دهید و انگشتان آن را دور انگشت شست دست سالم بپیچانید.
- به آرامی مفاصل دست آسیب دیدهی خود را از محلی که انگشتان به دست متصل میشوند باز کنید بطوری که تنها دو مفصل بالایی انگشتان خم باشند. در این حالت انگشتان دست مانند یک قلاب هستند.
- به حالت اولیه خود بازگردید بطوری که انگشتان دست دور انگشت شست سالم پیچیده شده باشند.
- این حرکت را ۸ تا ۱۲ بار تکرار کنید.
خم کردن مفصل DIP
برای انجام این ورزش:
- با دست سالم خود، انگشت آسیب دیده را بگیرید. انگشت شست در طرف بالای انگشت درست در زیر مفصلی که نزدیک به ناخن است، خواهد بود.
- به آرامی انگشت آسیب دیدهی خود را از محل مفصل نزدیک به ناخن خم کنید. به مدت ۶ ثانیه نگه دارید.
- این حرکت را ۸ تا۱۲ بار انجام دهید.
فشردن توپ خیالی
برای انجام این ورزش:
- وانمود کنید که یک توپ خیالی را نگه داشتهاید.
- به آرامی انگشتان دست خود را دور یک توپ خیالی خم کنید و توپ را به مدت حدود ۶ ثانیه بفشارید. سپس به آرامی انگشتان را صاف کنید تا توپ رها شود.
- ۸ تا ۱۲ بار این حرکت را تکرار کنید.
غلتاندن تاندون
برای انجام این ورزش:
- در این ورزش، مراحل یکی پس از دیگری میآیند تا یک حرکت پیوسته ایجاد شود.
- دست خود را رو به بالا نگه دارید بطوری که انگشتان و شست دست مستقیم رو به بالا باشند. مچ دست باید شل و در امتداد خط انگشتان دست باشد.
- انگشتان دست خود را خم کنید بطوری که دو مفصل بالایی آنها خم شده و انگشتان رو به پایین باشند. نوک انگشتان باید با قاعده انگشتان در تماس یا در نزدیکی آنها باشد. انگشتان دست در این حالت مانند یک قلاب هستند.
- با خم کردن بند انگشتان دست خود را مچ کنید. انگشت شست میتواند با ملایمت روی انگشت اشاره قرار بگیرد.
- کمی انگشتان خود را باز کنید بطوری که نوک انگشتان بتوانند قاعدهی کف دست را لمس کنند. انگشت شست میتواند روی انگشت اشاره قرار بگیرد.
- به حالت اولیه خود بازگردید بطوری که انگشتان دست رو به بالا اشاره کنند.
- این مجموعه حرکات را ۸ تا ۱۲ بار تکرار کنید.
فشردن حوله
برای انجام این ورزش:
- یک حوله کوچک را روی یک میز لوله کنید.
- در حالی که کف دست رو به پایین است، حوله را بگیرید و آن را به مدت حدود ۶ ثانیه فشار دهید. سپس به آرامی انگشتان خود را خم کنید تا حوله رها شود.
- این حرکت را ۸ تا ۱۲ بار تکرار کنید.
چنگ زدن حوله
برای انجام این ورزش:
- یک حوله کوچک را از وسط تا کنید و آن را صاف روی یک میز قرار دهید.
- دست خود را صاف روی حوله قرار دهید بطوری که کف دست رو به پایین باشد. حوله را چنگ زده و آن را مچاله کنید تا زمانی که دستتان مشت شود.
- به آرامی انگشتان خود را باز کنید تا حوله به عقب فشار داده شده و مجدداً صاف شود.
- این حرکت را ۸ تا ۱۲ بار تکرار کنید.
جراحی شکستگی انگشت دست چگونه است؟
یکی از روشهای درمان شکستگی انگشت دست، ترمیم جراحی است. در این روش، استخوانها در جای خود قرار گرفته و با استفاده از پیچ و مهره و سیم بطور صحیح صاف میشوند. در صورتی که شما دچار شکستگی انگشت دست شدهاید و استخوان ناصاف بوده باشد، بهتر است به پزشک خود مراجعه کنید تا این روش درمانی را برای شما تجویز کند.
بازیابی عملکرد انگشت دست و فراهم شدن امکان استفادهی عادی از آن ممکن است تا ۱۰ هفته بطول بیانجامد.
